Erzya symbolрусско-эрзянский словарьRUDEENПомочь
← Новости · Сказки · 2020-04-30

TUMO-PEŤA

Uľneś vejke śupav erźa. Lemeze sonzë Peťa, prozvanijazo Tumo. Son kińgak eź žaľa, anśak jarmak taštaś. Vesť Tumo-Peťa moli vele jutkova. Druk sonzë jarmakonzo jomasť. Karmaś jarmaknëń vešnemest. Vešneś, vešneś — ezińze muje. Ozaś šočko lanks i karmaś avaŕdeme. Avarć, avarć — matedevś. Koda son sïrgojś, moľś vaksozonzo ćorïne i meri:

— Mejś, pokšťaj, avaŕďat?

— Eh, ćorïnem, jarmakon jomavtïń!

— Lamoľť?

— Komśveteje ćelkovoj!

— Eh, lamo! — Pokšťaj, zńaro maksat, mon musïń jarmakot!

— Hoť zńaro maksan, ćorïnem, anśak mui!

— Petak vešan — maksat?

— Maksan, ćorïnem, sede lamo maksan, anśak mui!

Ćorïneś tuś čijeź jarmaknëń vešneme. Muińze, čijś Peťaneń i maksïńze.

— Nu, pokšťaj, davaj petak!

— Eh, ćorïnem, arasť petaknë, apak polavt iščo jarmaknë!

— Zńardo makssak?

— Sak nedľasto, maksan teť!

Ćorïneś tuś kudov, Peťa arsi eś pačkanzo: „Mon te ćorïnenť mańasa, tïk mańasa!”

Nedľasto saś ćorïneś i petak veši.

— Arasť jarmakon, meri Peťa, iśak ramiń čuŕkat!

— A zńardo uľme karmit?

— Sak sï nedľasto!

— Nu, moli!

„Ašček”, arsi Peťa, koda tuś ćorïneś: „mon te ejkakšonť isťa mańasa, son lotki moń kudos jakamodo!”

Nedľasto tago sï ćorïneś. Peťa sede kurok mats valkś i praś, buto čavovś.

— Koso Peťa pokšťaś, babaj? — kevkstize ćorïneś koźajkando.

— Son a mats-li čavovś? Aďaka vansïnek! — merś babaś.

Tusť vanmondo. Peťa a kuvsijak — prok kuloź.

Ćorïneś sajś keľme veď vedra dï valïze langozonzo.

„Aj” pižakać Tumo Peťa i sťaś.

— Davaj petakom! — pižakać tenzë ćorïneś.

— Araś nej, pežeť araś! — božaś Peťa.

— Zńardo karmi uleme?

— Sï nedľasto!

— Nu, moli, san sï nedľasto? — merś ćorïneś dï tuś.

„Ot kodamo!” — arsi Peťa — „a javtavi! Nu mon jala teke mańasať sonzë!”

Sï nedľasteń anukstaś Peťa kando-last i kulomo oďužat. Nedľastonť mać kando-lastnëń pots, purnavć babat i lajšiť esnënzë.

— Koso Peťa pokšťaś? — kevstińze ćorïneś babatneń.

— Eli a nesak koso? — kuloś! — meri Peťań kozejkazo.

— Kuloś?! — pižakać ćorïneś, — alkuks kuloś?

— Kuloś, kuloś!

— Mon ino svečine sajan kisënzë!

Sajś lavkasto petakto sveča, kurvastize i moľś vaksozonzo. Saize svečanť i sudozondo tokavtïze. Koda kirńavtï Peťa kando-lastnëń potsto mastorov i pižakać:

— Tïń mesť isťa tejniťado? Vese sudom pićevś!

— Pokšťaj, davaj petakom! — pižakać ćorïneś.

— Ospodi! ton moń jala a kacamak!

— A kattan, a kattan, pokšťaj! Koť mesť tejnek, davaj petakom!

— Nu, moli, sï nedľasto sak!

Ćorïneś tuś.

„Ašček” — meri Peťa — „mon jala teke a maksať petakosť!”

Saś se nedľaśkak. Tumo-Peťa tago oršaś kulomo oďužat i mać kando-laz pots. Kandïź sonzë ćerkuvas.

Saś ćorïneś.

— Koso pokšťam? — kevkstize koźajkanzo.

— Son kuloś, i miń uš kandïnek sonzë ćeŕkuvas!

— Ćeŕkuvas kandïnk uš?!

— Da, ćeŕkuvas.

— Mon moľan tov!

Ćorïneś moľś ćeŕkuvas, sťas ugolnës i ašči, — uči ve.

Saś ve. Sovasť veť ćerkuvante rozbojnikt i karmasť ikonostasonť sintreme.

Ćorïneś koda pižakadï! Razbojnikne koda tuiť čijeme. Tumo-Peťa koda sti kando lastnëń potsto kulomoń oďužatneń esnë.

Razbojnikne neiź sonzë dï sede-jak pek čijeź tusť.

Tumo-Peťa kapoć razbojnikeń pŕasto šapka i kiŕdi ejsnëndë.

— Pokšťaj, davaj petakosť! — pižakać ćorïneś.

— Na, na, ino! — jortïze tenenzë razbojnikneń šapkanť i tuś ćeŕkuvastonť.

Makar Jevsevev. Erźań jovkst // Purnïńze M.Je. Jevsevev — Moskva: SSSR-eń Narotnëń ćentraľnoj izdateľstvaś, 1928