Erzya symbolDictionary of the Erzya languageRUDEENContribute
← News · Tales · 2020-04-30

TUMO-PEŤA

Ulneś vejke śupav erźa. Lemeze sonzë Peťa, prozvanijazo Tumo. Son kingak eź žaľa, anśak jarmak taštaś. Veśt Tumo-Peťa moli vele jutkova. Druk sonzë jarmakonzo jomaśt. Karmaś jarmaknën vešnemest. Vešneś, vešneś — ezinze muje. Ozaś šočko lanks i karmaś avardeme. Avarć, avarć — matedevś. Koda son sïrgojś, molś vaksozonzo ćorïne i meri:

— Mejś, pokšťaj, avarďat?

— Eh, ćorïnem, jarmakon jomavtïn!

— Lamoľt?

— Komśveteje celkovoj!

— Eh, lamo! — Pokšťaj, zńaro maksat, mon musïn jarmakot!

— Hoť zńaro maksan, ćorïnem, anśak mui!

— Petak vešan — maksat?

— Maksan, ćorïnem, sede lamo maksan, anśak mui!

Ćorïneś tuś čijeź jarmaknën vešneme. Muinze, čijś Peťanen i maksïnze.

— Nu, pokšťaj, davaj petak!

— Eh, ćorïnem, araśt petaknë, apak polavt iščo jarmaknë!

— Zńardo makssak?

— Sak nedľasto, maksan tet!

Ćorïneś tuś kudov, Peťa arsi eś pačkanzo: „Mon te ćorïnent mańasa, tïk mańasa!”

Nedľasto saś ćorïneś i petak veši.

— Araśt jarmakon, meri Peťa, iśak ramin čuŕkat!

— A zńardo uľme karmit?

— Sak sï nedľasto!

— Nu, moli!

„Ašček”, arsi Peťa, koda tuś ćorïneś: „mon te ejkakšońt isťa mańasa, son lotki moń kudos jakamodo!”

Nedľasto tago sï ćorïneś. Peťa sede kurok mats valkś i praś, buto čavovś.

— Koso Peťa pokšťaś, babaj? — kevkstize ćorïneś koźajkando.

— Son a mats-li čavovś? Aďaka vansïnek! — merś babaś.

Tuśt vanmondo. Peťa a kuvsijak — prok kuloź.

Ćorïneś sajś kelme ved vedra dï valïze langozonzo.

„Aj” pižakać Tumo Peťa i sťaś.

— Davaj petakom! — pižakać tenzë ćorïneś.

— Araś nej, pežet araś! — božaś Peťa.

— Zńardo karmi uleme?

— Sï nedľasto!

— Nu, moli, san sï nedľasto? — merś ćorïneś dï tuś.

„Ot kodamo!” — arsi Peťa — „a javtavi! Nu mon jala teke mańasať sonzë!”

Sï nedľasten anukstaś Peťa kando-last i kulomo oďužat. Nedľastońt mać kando-lastnën pots, purnavć babat i lajšit esnënzë.

— Koso Peťa pokšťaś? — kevstinze ćorïneś babatnen.

— Eli a nesak koso? — kuloś! — meri Peťań kozejkazo.

— Kuloś?! — pižakać ćorïneś, — alkuks kuloś?

— Kuloś, kuloś!

— Mon ino svečine sajan kisënzë!

Sajś lavkasto petakto sveča, kurvastize i molś vaksozonzo. Saize svečańt i sudozondo tokavtïze. Koda kirńavtï Peťa kando-lastnën potsto mastorov i pižakać:

— Tïn meśt isťa tejniťado? Vese sudom picevś!

— Pokšťaj, davaj petakom! — pižakać ćorïneś.

— Ospodi! ton moń jala a kacamak!

— A kattan, a kattan, pokšťaj! Koť meśt tejnek, davaj petakom!

— Nu, moli, sï nedľasto sak!

Ćorïneś tuś.

„Ašček” — meri Peťa — „mon jala teke a maksať petakośt!”

Saś se nedľaśkak. Tumo-Peťa tago oršaś kulomo oďužat i mać kando-laz pots. Kandïź sonzë cerkuvas.

Saś ćorïneś.

— Koso pokšťam? — kevkstize koźajkanzo.

— Son kuloś, i min uš kandynek sonzë cerkuvas!

— Cerkuvas kandïnk uš?!

— Da, cerkuvas.

— Mon moľan tov!

Ćorïneś molś cerkuvas, sťas ugolnës i ašči, — uči ve.

Saś ve. Sovaśt vet cerkuvante rozbojnikt i karmaśt ikonostasońt sintreme.

Ćorïneś koda pižakadï! Razbojnikne koda tuit čijeme. Tumo-Peťa koda sti kando lastnën potsto kulomoń oďužatnen esnë.

Razbojnikne neiź sonzë dï sede-jak pek čijeź tuśt.

Tumo-Peťa kapoć razbojniken pŕasto šapka i kirdi ejsnëndë.

— Pokšťaj, davaj petakośt! — pižakać ćorïneś.

— Na, na, ino! — jortïze tenenzë razbojniknen šapkańt i tuś cerkuvastońt.

Makar Evsevjev. Erźań jovkst // Purnïnze M.E. Evsevjev — Moskva: SSSR-en Narotnën centraľnoj izdatelstvaś, 1928